Srebrny pierścień na górze: punkt widokowy inspirowany legendą wikinga

Na grzbiecie góry Bjólfur we wschodniej Islandii powstał punkt widokowy w kształcie ogromnego pierścienia o średnicy 32 metrów. Projekt pracowni Arkibygg Architects i Esja Architecture nawiązuje do legendy wikińskiego osadnika, który miał spocząć właśnie na tej górze.

Legenda zapisana w kształcie obiektu

Seyðisfjörður to fiord we wschodniej Islandii. Według średniowiecznej Księgi Osadnictwa (Landnámabók) Bjólfur był pierwszym osadnikiem, który zajął tu ziemię, i to od niego górę nazwano. Księga niewiele o nim mówi, ale miejscowe opowieści głoszą, że pochowano go w kurhanie wysoko na stoku.

Wodzów chowano dawniej razem ze skarbami, srebrem i biżuterią, jednak grobowych darów Bjólfura nigdy nie odnaleziono. Architekci postanowili więc podarować mu własny skarb. Jak powiedzieli przedstawiciele Arkibygg Architects: „puściliśmy wodze wyobraźni i zostawiliśmy mu wielki srebrny pierścień”.

Pracownie wygrały konkurs na projekt w 2021 roku. Realizacja trafiła na krótką listę w kategorii małych projektów tegorocznych nagród Dezeen Awards i wygrała w tej kategorii głosowanie publiczności.

Beton i stal na wysokości 650 metrów

Pierścień jest idealnym kołem. Ma otwierać widoki w każdą stronę: na miasteczko, dolinę i okoliczne szczyty. Stanął na grzbiecie położonym 650 metrów nad poziomem morza, a jedna jego strona częściowo wspiera się na wysięgu.

Konstrukcję wykonano z betonu sprężonego, a balustrady ze stali nierdzewnej. Wybrano je ze względu na trwałość i srebrzysty odcień. Materiały muszą znosić wiatr i pogodę, a przez część roku obiekt jest przykryty śniegiem. Widok zmienia się zależnie od miejsca na obwodzie oraz od tego, czy się stoi, czy siedzi.

Dostępność i ochrona wrażliwego grzbietu

Ważnym założeniem była dostępność. Punkt miał być atrakcją, z której skorzystają wszyscy, także osoby na wózkach. Dlatego tuż obok pierścienia urządzono parking dla osób z niepełnosprawnościami. Parking ogólny leży niżej na stoku, co ma zachęcać osoby sprawne do podejścia pieszo.

Duży nacisk położono też na ochronę terenu:

• ziemię naruszano jak najmniej,
• głazy, które trzeba było czasowo usunąć, po zakończeniu prac ułożono z powrotem,
• pozostałe zniszczone miejsca obsadzono rodzimą roślinnością,
• jeden wyraźny cel ma powstrzymywać turystów od błądzenia po kruchym grzbiecie.

Według projektantów obiekt został dobrze przyjęty zarówno przez odwiedzających, jak i mieszkańców. Wzmacnia turystykę w miasteczku, a lokalni mieszkańcy korzystają z niego na co dzień: wchodzą tam pieszo, rowerem, a nawet na nartach. Inwestorem jest gmina Múlaþing, a budowę sfinansował islandzki Fundusz Ochrony Miejsc Turystycznych (Tourist Site Protection Fund).

Co to znaczy dla polskiego czytelnika

Islandia nie należy do Unii Europejskiej, a realizacja nie ma bezpośredniego związku z polskimi przepisami czy inwestycjami. Może jednak być ciekawym punktem odniesienia. Również w Polsce popularne góry, takie jak Tatry, Karkonosze czy Beskidy, mierzą się z presją turystów i niszczeniem terenu wokół szlaków.

Islandzki przykład pokazuje, że niewielka, dobrze przemyślana budowla może pełnić kilka funkcji naraz: być atrakcją, porządkować ruch odwiedzających i chronić przyrodę, a jednocześnie opowiadać lokalną historię. Warto też zwrócić uwagę na podejście do dostępności. Przy miejscach widokowych w górach nadal rzadko się o niej myśli, choć jej uwzględnienie na etapie projektu nie musi psuć charakteru obiektu.

Źródło: Dezeen – „Viking legend informs ring-like viewpoint on Icelandic mountain ridge”